Fivesay

Aðferðafræði

Fivesay mælir starfsánægju með 10 drifkröftum sem byggja á rótgrónum hugsmíðum úr vinnusálfræði. Hér er allt uppi á borðinu: hvaðan líkanið kemur, hvernig kvarðinn virkar, hvað er staðfest — og hvað ekki ennþá.

Hreinskilni fyrst: spurningar Fivesay eru samdar eftir bestu venjum í spurningagerð og byggja á staðfestum hugsmíðum — en þær hafa ekki enn verið próffræðilega staðfestar. Við birtum áreiðanleikatölur hér um leið og gagnasafnið leyfir (sjá „Staðfestingaráætlun“).

Drifkraftarnir 10 og fræðin á bak við þá

DrifkrafturHugsmíð og heimild
SjálfstæðiSjálfræðisþörf — Self-Determination Theory (Deci & Ryan); Influence at work (COPSOQ III)
VinnuálagStarfskröfur — Job Demands-Resources líkanið (Bakker & Demerouti); Quantitative demands (COPSOQ III)
ViðurkenningViðurkenning — effort-reward imbalance (Siegrist); Recognition (COPSOQ III)
StarfsþróunStarfsþróun — Possibilities for development (COPSOQ III)
StjórnunStuðningur stjórnenda — Quality of leadership (COPSOQ III); Support (HSE MS)
SamvinnaTengslaþörf (SDT); Sense of community (COPSOQ III)
SamskiptiUpplýsingaflæði og sálfélagslegt öryggi (Edmondson 1999); Predictability (COPSOQ III)
TilgangurTilgangur í starfi — Meaning of work (COPSOQ III)
VellíðanEndurheimt og jafnvægi — Stress, Work-life conflict (COPSOQ III)
VinnuaðstaðaVinnuaðstæður — starfsbjargir (JD-R)

Kvarðinn

Svarað er á 5 þrepa broskallakvarða með textamerkingum. Myndkvarðar af þessu tagi eiga sér langa sögu í mælingum á starfsánægju (Kunin Faces Scale, 1955). Ein spurning á hvern drifkraft í hverjum púlsi er studd rannsóknum á réttmæti stakra spurninga (Wanous o.fl. 1997) og snúningskerfið safnar breidd yfir tíma. Allar spurningar eru jákvætt orðaðar — það er meðvituð hönnunarákvörðun fyrir hraða svörun í síma, skjalfest hér frekar en falin.

Nafnleyndin sem stærðfræði

Engin nöfn, netföng, IP-tölur eða tækjaupplýsingar eru vistuð með svörum. Niðurstöður opnast aðeins þegar minnst 5 hafa svarað og uppfærast svo aðeins í 5-svara skrefum, þannig að eitt nýtt svar verður aldrei einangrað. Umsagnir birtast í handahófsröð án einkunna og tímasetninga.

Staðfestingaráætlun

Breytingaskrá spurninga

Júlí 2026: orðalag fimm spurninga endurskoðað (workload_3, wellbeing_2, environment_1, growth_1, mgr_5) til að fjarlægja tíðniorð og tvíþætt fullyrðingar. Auðkenni spurninga haldast óbreytt svo samanburður yfir tíma stenst.

Heimildir

  1. Burr, Berthelsen et al. (2019). The Third Version of the Copenhagen Psychosocial Questionnaire (COPSOQ III). Safety and Health at Work. Nordic validations: Norway (PLOS One, 2023), Sweden (IJERPH, 2020).
  2. Edmondson, A. (1999). Psychological Safety and Learning Behavior in Work Teams. Administrative Science Quarterly.
  3. Deci, E. & Ryan, R. — Self-Determination Theory. Bakker, A. & Demerouti, E. (2007). The Job Demands-Resources model. Journal of Managerial Psychology.
  4. Kunin, T. (1955). The Construction of a New Type of Attitude Measure. Personnel Psychology.
  5. Wanous, J., Reichers, A. & Hudy, M. (1997). Overall job satisfaction: How good are single-item measures? Journal of Applied Psychology.
  6. UK Health and Safety Executive — Management Standards Indicator Tool.
  7. Net Promoter®, NPS® and eNPS are trademarks of Bain & Company, NICE Systems, and Fred Reichheld.
Til baka á forsíðu